Beyond Freelancer - Khởi nghiệp và mở công ty phim trong lĩnh vực nào?

Ngành phim ảnh là một ngành rất rộng nên mình sẽ khó có thể cover hết trong một bài viết ngắn, nếu có thiếu sót gì mong các anh em "pro" mỗi ngành bổ sung thêm.



1

Giới Thiệu

Đặt trường hợp bạn là một người yêu thích làm phim và đã tự học hoặc được đào tạo bài bản trong các trường chính quy và đang cân nhắc định hướng cho tương lai của bản thân. Ngành phim về cơ bản sẽ gồm các định hướng nghề nghiệp sau đây để bạn lựa chọn nếu muốn tự làm chủ:

  1. Mở công ty chuyên sản xuất các phim quảng cáo

  2. Công ty chuyên sản xuất phim ngắn

  3. Công ty chuyên sản xuất phim cưới và sự kiện (đây là lĩnh vực mình chọn, cùng với phim quảng cáo doanh nghiệp)

  4. Sản xuất phim chiếu rạp, như là "Em là bà nội của anh" chẳng hạn

  5. Sản xuất MV ca nhạc

Trong bài viết này mình sẽ cover từng loại định hướng nghề nghiệp về phim ảnh ở trên, cùng với chi tiết về các kỹ năng bạn cần có, những nhân sự bạn cần tuyển, chi phí bạn cần bỏ ra khi bắt đầu. Hi vọng đây sẽ là Một cẩm nang hữu ích cho các bạn trẻ mới vào nghề làm phim.


2

Các định hướng khởi nghiệp


2.1 Mở công ty phim quảng cáo



phim quảng cáo doanh nghiệp cuonguk
Cường đang chỉ đạo quay phim quảng cáo doanh nghiệp

Quảng cáo là một lĩnh vực khá béo bở: mọi doanh nghiệp muốn kiếm tiền thì phải bán hàng, muốn bán được hàng thì phải có nhiều người biết tới qua phim giới thiệu công ty, giới thiệu sản phẩm, phim viral có khả năng chia sẻ cao trong cộng đồng. Số lượng doanh nghiệp, cửa hàng, shop thời trang, spa, nhà máy... ở Việt Nam ngày càng nhiều và chỉ cần bạn đáp ứng được các tiêu chí sau là có thể kiếm tiền từ làm phim quảng cáo:

  1. Có tư duy kinh doanh: bạn có thể không học về kinh tế nhưng cũng phải tìm hiểu qua về kinh doanh, bởi vì bạn đang làm việc với các doanh nhân, người bán hàng và mục đích hàng đầu của doanh nhân, doanh nghiệp là kiếm được tiền. Hoạt động marketing mà không kiếm được tiền thì không để làm gì. (Note: bạn có thể tìm đọc cuốn: "Marketing giỏi phải kiếm được tiền"). Trước khi vẽ ra các ý tưởng điện ảnh phức tạp, xa vời, tốn kém thì phải chú trọng vào nhu cầu và mục đích của khách hàng trước đã. Khách hàng luôn muốn budget tối thiểu và thu được lợi ích tối đa. Hãy tìm hiểu họ muốn làm phim này với mục đích gì để tư vấn được chính xác nhất khi sản xuất phim quảng cáo doanh nghiệp. Nếu bạn đưa ra kịch bản chỉ toàn nói về chế độ phúc lợi tốt cho người lao động để thể hiện đây là một công ty tốt với công nhân thì có lẽ các tổ chức nhân quyền sẽ rất hài lòng, nhưng khách hàng chỉ quan tâm đến chế độ bảo hành của sản phẩm thế nào thì sẽ không quan tâm lắm và có thể sẽ chọn mua sản phẩm của công ty đối thủ có quảng cáo nói đúng "chỗ ngứa" của họ nhất: ví dụ phim quảng cáo nhấn mạnh "máy giặt này bảo hành 1 đổi 1 trong 3 năm!" chắc chắn sẽ bán chạy hơn. Hoặc nếu bạn đưa ra idea quá tốn kém để thực hiện, ví dụ sử dụng các kỹ xảo 3D cầu kỳ, thuê các diễn viên hay celeb đắt tiền nhất để đóng sẽ độn chi phí lên quá budget của khách hàng thì cũng khó chốt được deal. Budget thấp thì bạn có thể linh hoạt đưa ra các gói sử dụng sao hạng B, hạng C, sử dụng máy quay gọn nhẹ thay vì hệ máy và ống kính điện ảnh, vân vân... Hãy nhớ là luôn đặt nhu cầu của khách hàng lên hàng đầu; tránh tuyệt đối giữ cái tôi nghệ sĩ trong kinh doanh. Khi bạn nói chuyện với các CEO các tập đoàn mà nắm bắt nhanh chóng đúng mục đích, nhu cầu cả họ thì họ rất thích. Cường từng học kinh tế ở đại học Ngoại Thương, RMIT và làm ở công ty kiểm toán EY nên khá am hiểu về kinh tế tài chính và có lợi thế khi làm việc trong lĩnh vực này.

  2. Đảm bảo chất lượng đồng nhất, ổn định: trong kinh doanh ưu tiên mọi thứ đúng như quy trình, đúng như kỳ vọng, không ai thích sự "bất ngờ" cả - mọi thứ càng tự chạy tốt bao nhiêu thì càng nhàn đầu các ông chủ để còn làm việc khác. Khi bạn làm phim quảng cáo cũng vậy, nếu 10 phim bạn làm cho 1 công ty đều tuân theo đúng quy chuẩn về kịch bản, màu sắc, ánh sáng thì họ sẽ tin dùng hơn là 1 bên sản xuất ra mỗi phim theo 1 tông màu, 1 kiểu đánh sáng khác nhau, có cái đẹp có cái xấu, không ổn định để tin tưởng hợp tác lâu dài.


Phim quảng cáo doanh nghiệp nhỏ, phim quảng cáo giá rẻ
Phim quảng cáo doanh nghiệp nhỏ (phòng gym)


Để khởi nghiệp một công ty sản xuất phim quảng cáo thì bạn cần ít nhất là biết:

  1. Biết quay phim cơ bản: bạn không cần trực tiếp cầm máy khi quay nếu bạn làm đạo diễn, nhưng có tư duy thì mới hình dung ra cảnh để quay được.

  2. Biết dựng phim cơ bản: tương tự như trên, bạn biết dựng thì sẽ hiểu cái gì khả thi, cái gì không khả thi để còn tư vấn được cho khách hàng. Ví dụ trên phim không thể bóp mặt mũi người mẫu như trên ảnh được.

  3. Biết sắp xếp các nhân sự cần thiết và có khả năng chỉ đạo mọi người làm việc. Một team sản xuất có nhiều người liên quan cũng như nhiều vấn đề phát sinh khi quay và nếu đạo diễn không biết xử lý sẽ "vỡ trận" ngay.

  4. Biết quảng bá marketing để kiếm khách hàng

Các vị trí nhân sự bạn sẽ cần khi sản xuất phim quảng cáo ở quy mô nhỏ:

  1. Đạo diễn: chỉ đạo tổng thể mọi thứ

  2. Quay phim: trực tiếp bấm máy

  3. Dựng phim: trực tiếp ngồi bàn dựng khi hậu kỳ. Nếu có kỹ xảo, 3D thì kiêm nhiệm hoặc thuê riêng.

  4. Kịch bản: viết kịch bản dựa trên yêu cầu của khách

  5. Team set ánh sáng, team lo mic thu âm, team quản lý thiết bị, team makeup

  6. Các trợ lý ghi chép, các trợ lý lo đi lại và ăn uống cho đoàn khi đi quay

Vốn khi bắt đầu: 300 triệu tới 1 tỷ đồng để mua thiết bị, thuê nhà và trả lương.


2.2 Công ty sản xuất phim ngắn

Phim ngắn là các phim có kịch bản gần giống như phim điện ảnh chiếu rạp nhưng sẽ chỉ trong 5 phút tới khoảng 30 phút. Các phim ngắn này nếu để kiếm tiền thì bạn có thể đăng lên youtube và kiếm tiền từ quảng cáo youtube, cũng như từ các nhà tài trợ cho xuất hiện sản phẩm trong phim. Việt Nam có khá nhiều kênh youtube đi theo hướng này với các nội dung dạng "chủ tịch giả nghèo giả khổ và cái kết", hoặc 1977 vlogs cũng là 1 dạng phim ngắn hài hước. Cách này kiếm tiền khá là hên xui vì không phải kênh nào cũng nổi tiếng được trên youtube. Có những người Cường biết đã đầu tư tiền tỷ mà không "cất cánh" được, trong khi có những nội dung đơn giản lại nổi lên nhanh chóng. Nói chung hướng này thiên về dành cho các bạn trẻ để thực hành làm phim nhiều hơn là một cách kiếm tiền ổn định.


Các vị trí nhân sự cần tuyển cũng tương tự như phần trên, nhưng vốn sẽ cần ít hơn vì thường ban đầu chưa có doanh thu, các thành viên trong đoàn sẽ hợp tác với nhau trên tinh thần góp công góp sức là chính. Nếu làm dưới dạng team thì thậm chí không cần thuê văn phòng mà tận dụng luôn nhà ở gia đình để tiết kiệm, vì về cơ bản chỉ cần 1 chỗ họp team và dựng phim.


2.3 Công ty sản xuất phim cưới và sự kiện:

Đây là một lựa chọn rất thú vị cho các bạn trẻ mới vào nghề, rất nhiều thanh niên Âu, Mỹ cũng khởi nghiệp và tích luỹ tiền từ lĩnh vực này trước khi mở rộng sang các ngành nghề khác, vì nó khá dễ để bắt đầu. Chỉ cần một chiếc máy quay là bạn có thể hành nghề được, tất nhiên là đẹp hay không thì chưa biết. Cũng giống như chụp ảnh, nếu chưa hiểu rõ cách để quay chụp cho đẹp thì ai cũng nghĩ chỉ cần giơ máy lên là xong, nhưng thực tế để làm hay, đẹp, xúc động thì cần luyện tập và có tư chất về thẩm mỹ và nội dung thì bạn mới có thể có tiếng tăm lớn được. Khi thành công và nổi tiếng bạn sẽ có nhiều dịp đi tới các khách sạn và resort đẹp khắp cả nước và có thể cả nước ngoài.


Trong lĩnh vực này nếu chưa có tên tuổi mấy thì bạn có thể kết hợp với các studio ảnh cưới, váy cưới để sản xuất cho họ, giá cả có thể không được cao nhưng có việc đều và thu nhập tương đối ổn định. Bạn cũng có sản phẩm để mang đi quảng cáo nữa.


Tuy nhiên lĩnh vực này sẽ có mùa cao điểm vào cuối năm, còn trong mùa hè sẽ không có việc mấy vì ít lễ cưới hơn. Khi đó bạn có thể tranh thủ thời gian để học thêm, củng cố nội bộ công ty, dạy học cho các học viên, làm các sản phẩm phim demo...Như Cường thì có các công việc quảng cáo doanh nghiệp, nhiều khi là doanh nghiệp của chính các cô dâu chú rể của UK Motion, nên mùa hè vẫn có các công việc để làm. Cường cũng đào tạo học viên để các bạn trẻ có thể tự khởi nghiệp trong ngành này vào mùa hè. Do UK Motion cũng đã khá nổi tiếng nên lượng học viên khá ổn định. Ngoài ra Cường cũng dành thời gian này để update fanpage của UK Motion.


Trong lĩnh vực này để bắt đầu thì cần đầu tư khoảng 300 triệu cho máy móc của cả team nếu bạn nuôi team và bao trọn cả thiết bị như máy quay và máy tính dựng, thuê văn phòng, làm website, in ấn các ấn phẩm như catalog, báo giá...


2.4 Sản xuất phim chiếu rạp

Đây là lĩnh vực khó nhất, phức tạp nhất và cũng thường được coi là ước mơ của các sinh viên sân khấu điện ảnh khi ra trường: sản xuất được một bộ phim chiếu rạp để đời và kiếm bộn tiền. Mỗi phim chiếu rạp sẽ do rất nhiều người phối hợp để sản xuất ra, và chi phí để sản xuất tối thiểu là 5-10 tỷ đồng, nên đây không phải lựa chọn cho người mới bắt đầu. Sản xuất các phim ngắn để đăng youtube cũng là một cách hay để luyện tập và quảng bá tên tuổi cá nhân. Lĩnh vực này khá lớn và phức tạp nên có lẽ mình sẽ có 1 bài riêng và mời hẳn 1 guest chuyên trong lĩnh vực này chia sẻ (vì thực ra mình cũng chả rành lắm về mảng đâu)


2.5 Sản xuất MV ca nhạc

Đây là lĩnh vực cũng được khá nhiều bạn trẻ chọn khi mới vào nghề. Thường khi team sản xuất chưa có tên tuổi thì sẽ kết hợp với các ca sĩ cũng chưa nổi tiếng lắm để sản xuất MV cho họ với mức phí rẻ hoặc miễn phí để có sản phẩm demo. MV ca nhạc về cơ bản cũng tương tự như một phim ngắn 5-8 phút, ví dụ các bài hát về tình yêu thì kiểu gì cũng có sự xuất hiện 1 đôi nam nữ yêu đương hẹn hò ghen tuông... Một team sản xuất MV âm nhạc khi mới bắt đầu có thể không cần đầu tư gì nhiều ngoài chất xám vì mọi thứ có thể thuê được, ví dụ máy quay và ánh sáng có thể thuê Hà Nội Lens, một đơn vị cho thuê thiết bị rất uy tín ở cả Hà Nội và Sài Gòn.

Cường cũng từng tham gia sản xuất MV ca nhạc, đặc biệt còn giành giải quán quân cuộc thi MV của tôi do VTV6 tổ chức năm 2014. Tuy thấy lĩnh vực này hay nhưng ở Hà Nội thị trường không quá màu mỡ nên Cường không theo. Hầu hết các đạo diễn MV nổi tiếng cũng nam tiến hết vì showbiz trong Sài Gòn phát triển tốt hơn.


3

Kết luận

Trên đây là bài giới thiệu tổng quan về các nhánh trong ngành làm phim để các bạn trẻ mới bắt đầu có thể tham khảo và tìm định hướng nghề nghiệp cho bản thân. Chúc các bạn thành công!


📱 SOCIALS📱

🎙 Facebook: https://www.fb.com/cuonguk

📸 Instagram: https://instagram.com/cuong.uk

🖥 Blog: www.cuonguk.com

🎥 Youtube: https://www.youtube.com/c/CUONGUKBUSINESSANDLIFE

🎙Tiktok: https://tiktok.com/@cuongukmotion

39 views0 comments